Metoda Cornella – jak dzielić notatki na trzy pola

Metoda Cornella dzieli stronę notatek na trzy pola, z których dwa wypełnia się w różnym czasie: notatki główne w trakcie lekcji, pytania i podsumowanie po niej. Ten podział zamienia notatkę z materiału do ponownego czytania w materiał gotowy do odpytywania się. Opisał ją Walter Pauk, wykładowca Cornell University, w książce o metodach studiowania z lat 60. XX wieku – stąd nazwa.

Jak wygląda strona podzielona metodą Cornella?

Strona ma trzy pola, każde z inną rolą.

Notatki główne – szeroka kolumna po prawej, zapisywana w trakcie lekcji. Trafiają tu pojęcia, przykłady i to, co akurat pada z ust nauczyciela czy wykładowcy, w skróconej, własnymi słowami zapisanej formie.

Pytania – wąska kolumna po lewej, wypełniana po lekcji, najlepiej tego samego dnia. Do każdego fragmentu notatek głównych dopisuje się pytanie, na które ten fragment odpowiada.

Podsumowanie – pas na dole strony, jedno lub dwa zdania streszczające całą stronę własnymi słowami. Wymusza spojrzenie na notatkę jako całość, nie tylko jako zbiór osobnych faktów.

Jak wypełnić każde pole krok po kroku?

1. Przed lekcją – podziel stronę liniami na trzy pola, zanim zaczniesz notować. Zajmuje to dziesięć sekund i nie rozprasza w trakcie słuchania.
2. W trakcie lekcji – notuj w szerokiej kolumnie, pojęciami i przykładami, nie całymi zdaniami.
3. Tego samego dnia, po lekcji – zakryj notatki główne i dopisz w wąskiej kolumnie pytania, na które odpowiada każdy fragment.
4. Na koniec – napisz podsumowanie strony w dwóch, trzech zdaniach, bez podglądania notatek głównych.

Przykład wypełnionej strony

Notatka z biologii o mitochondriach mogłaby w kolumnie głównej zawierać: „Mitochondrium – organellum, produkuje ATP w procesie oddychania komórkowego. Własne DNA, dziedziczone po matce.” W kolumnie pytań, dopisanej po lekcji, znajdzie się: „Co produkuje mitochondrium?”, „Czyje DNA ma mitochondrium?”. Podsumowanie na dole: „Mitochondrium to organellum produkujące energię komórki, z własnym, dziedziczonym po matce DNA.”

Kolumna pytań zamienia notatkę w gotowy materiał do odpytywania się: zakrywasz kolumnę główną, patrzysz na pytanie i próbujesz przypomnieć sobie odpowiedź, zanim ją odsłonisz. To jest dokładnie mechanizm aktywnego przypominania, wbudowany w sam układ strony.

Drugi przykład: przedmiot humanistyczny

Ten sam podział działa niezależnie od przedmiotu. Notatka z historii o przyczynach wybuchu pierwszej wojny światowej mogłaby w kolumnie głównej zawierać: „Przyczyny: wyścig zbrojeń mocarstw, system sojuszy (Trójprzymierze i Trójporozumienie), nacjonalizmy na Bałkanach. Bezpośrednia przyczyna: zamach w Sarajewie, 1914.” W kolumnie pytań: „Jakie były długofalowe przyczyny wojny?”, „Co było bezpośrednim powodem jej wybuchu?”. Różnica między przyczyną długofalową a bezpośrednią, widoczna dzięki osobnym pytaniom, jest dokładnie tym rozróżnieniem, które najczęściej pyta się na sprawdzianie.

Warianty metody – notatnik, szablon cyfrowy, zwykła kartka

Metoda nie wymaga specjalnego notatnika, choć gotowe zeszyty z wydrukowanymi liniami podziału bywają wygodne, bo nie trzeba samemu rysować linii przed każdą lekcją. Wersja cyfrowa działa tak samo – trzy pola da się odtworzyć w dowolnym edytorze tekstu albo aplikacji do notatek, jeśli tylko ma wystarczająco elastyczny układ strony. Najprostsza wersja to zwykła kartka złożona pionowo mniej więcej w jednej czwartej szerokości – zagięcie robi za linię podziału bez linijki i bez szablonu.

Do jakich przedmiotów się nadaje, a do jakich nie?

Najlepiej sprawdza się przy materiale opisowym – biologii, historii, języku polskim, wiedzy o społeczeństwie – gdzie da się wydzielić pojęcia i zadać do nich pytania. Słabiej przy zadaniach matematycznych i fizycznych, w których ważniejszy jest zapisany krok po kroku sposób rozwiązania niż lista pojęć – tam lepiej sprawdza się zwykła notatka liniowa z przykładami zadań.

Czy to nie zajmuje więcej czasu niż zwykłe notowanie?

Wypełnienie kolumny pytań rzeczywiście dokłada kilka minut po każdej lekcji, których zwykłe notowanie nie wymaga. Ten czas nie jest jednak stracony – zastępuje czas, który i tak trzeba by poświęcić później, na przeglądanie notatek przed sprawdzianem i domyślanie się, co z nich było najważniejsze. Kilka minut rozłożonych na każdą lekcję wychodzi taniej niż godziny przeglądania stosu notatek tuż przed egzaminem, bez żadnego wcześniejszego uporządkowania.

Czym różni się od zwykłych notatek?

Zwykła notatka kończy się w momencie zapisania. Metoda Cornella dodaje krok, który zwykle się pomija: zamianę zapisanego materiału w pytania, zanim się o nim zapomni. Ten dodatkowy krok trwa kilka minut, ale to on decyduje, czy notatka wróci do gry przy powtórce, czy zostanie w zeszycie nieużywana aż do dnia przed sprawdzianem.

Cornell i fiszki

Pytania z wąskiej kolumny są w praktyce gotowymi fiszkami – wystarczy przenieść je do talii, żeby weszły do harmonogramu powtórek w rosnących odstępach, opisanego w artykule o powtórkach rozłożonych w czasie. W fiszkach online Pinky można je dodać do talii przypisanej do tego samego przedmiotu co notatka, więc pytanie zapisane po lekcji trafia do powtórek bez przepisywania go drugi raz.